Shinisaurus crocodilurus / Chinese krokodilstaarthagedis- Care

Vorige Artikel 8 van 13 Volgende
Specificatie Omschrijving
Klasse: Reptilia
Orde: Squamata
Onderorde: Lacertilia
Infraorde: Platynota
Familie: Shinisauridae
Wetenschappelijke naam: Shinisaurus crocodilurus
Nederlandse benaming: Chinese krokodilstaart hagedis
Dieet: Carnivoor
Gemiddelde leeftijd: 15+
Gemiddelde lengte: 38-40cm
Herkomst: China, Vietnam
Leefwijze: semi-aquatisch
Voortplanting: Vivipaar
Status: Bedreigd
Cites: Cites 1, EU appendage A.

Shinisaurus crocodilurus, (Ahl, 1930)

Verreweg een van de favorieten in onze persoonlijke collectie. Deze hagedis heeft veelal prachtige kleuren en patronen, een robuuste kop, gekielde schubben en een staart die lijkt op die van een krokodil. Duidelijk aangepast aan een leven in en rond het water. Toen deze soort net in de hobby kwam had men er veel pech mee, voornamelijk door een verkeerde manier van huisvesten en de slechte conditie van wildvang dieren. Maar, we hebben veel geleerd en nu wordt deze soort veelal gekweekt. Zoveel dat er meer in gevangenschap zijn als in het wild. Hier ligt de geschatte populatie op slechts 800-1000 dieren in China. In Vietnam is dit aantal nog lager, men schat dat hier minder dan 100 individuen in het wild voorkomen. Ondertussen is deze soort zeer streng beschermd en is wildvang niet toegestaan, er zijn Studbooks, vele hobbyisten die ze kweken, Zoölogische instellingen die met deze soort werken en ook in hun natuurlijke habitat zijn er vele kweek, herintroductie en bescherming projecten. Helaas staat de populatie nog steeds onder druk. Voornamelijk doordat de soort gebruikt wordt voor traditionele medicijnen en het verlies van hun toch al geringe en specifieke habitat, maar helaas ook nog door stropers om verkocht te worden als ‘huisdier’.

 

Uiterlijke kenmerken: De Shinisaurus is een relatief kleine soort, met een volwassen lengte van gemiddeld 38cm (30-42cm). De staart maakt hier iets meer als 60% van uit. Ze zijn duidelijk aangepast op hun leven in en rond het water. De staart is duidelijk zijdelings vlak om voor voldoende voortstuwing te zorgen. Het lichaam is bijna ‘vierkant’ te noemen. Met duidelijk verhoogde schubben aan de bovenzijde van de rug. Over het gehele lichaam zijn de schubben veelal benig en gekield. De kop is relatief kort met een brede nek. Duidelijk gebouwd om allerlei ongewervelden te overweldigen en verbrijzelen. De poten zijn krachtig, het zijn goede klimmers, er zitten geen vliezen tussen de tenen om te helpen tijdens het zwemmen. Als de dieren zwemmen dan duwen ze hun poten languit langs de zijden. Ze hebben een goed zicht en gebruiken deze tijdens de jacht en om indringers te spotten.

De kleuren en patronen kunnen tussen populaties, maar ook binnen een populatie duidelijk verschillen. Er zijn vele verschillende vormen. De basiskleur is een vorm van bruin met donkere banden. Veelal hebben de dieren een patroon van donkere banden op een lichte ondergrond op de onderzijde en zijdes van de kop. De buikzijde en deel van de flanken is veelal licht van kleur. Maar kan ook donker, geel, oranje or soms zelfs knalrood zijn (vooral bij mannen). De rug is veelal donker en er is een onduidelijk patroon van banden aanwezig. De flanken vertonen veelal een gecompliceerd patroon of is bezet met onregelmatige vlekken. De schubben kunnen hier verschillende kleuren bruin, wit, rood, oranje en alles ertussen zijn. De staart is gebandeerd.

Er is enig verschil tussen de geslachten, maar deze is vaak zelfs bij volwassen dieren lastig te zien. Er zijn veelal geen overduidelijke poriën rond de cloaca zoals bij de gekko’s en echte hagedissen. Ook het verschil in formaat is nihil, al kunnen mannen iets groter/forser zijn. De duidelijkste verschillen zijn aanwezig in de structuur van de kop en de kleuren (vooral in paringstijd). Mannen hebben veelal een robuustere kop en is van boven gezien breder met een kortere snuit. Vrouwtjes daarentegen hebben vaak een smaller hoofd met een iets slankere/spitse snuit. De kleurenpracht van mannen is vaak intensiever en kleurrijker, welke toe kan nemen in de paringsperiode. Dit zegt echter niet dat vrouwen ook geen mooie kleuren, waaronder oranje en rood kunnen tonen. Al is dit vaak minder intensief of talrijk. Let erop dat een man soms op een vrouw kan lijken, zeker als er meerdere dieren aanwezig zijn en een andere man dominant is. Ook zijn sommige lijnen van zichzelf al minder kleurrijk als de bekende rode dieren met witte kop. Let dus erg goed op de onderlinge interacties.

 

Herkomst en Biotoop: Shinisaurus crocodilurus komt voor in ‘sub-tropische’ loofwouden op 200 tot 1500m boven zee niveau. Altijd in de buurt van water, bijvoorbeeld een stroom of poel in de Karst-gesteentes. De gebieden zijn lastig te bereiken door de dichte vegetatie. De poelen zijn veelal slechts enkele vierkante meters aan oppervlakte met een waterdiepte van 30cm tot 300cm. Al houden wij de dieren veelal per koppel of soms trio, in hun natuurlijke herkomstgebied leven de dieren veelal solitair en bezitten ze elk en relatief klein territorium, welke voornamelijk bestaat uit een aantal stammen boven en langs het water. De soort is relatief inactief en bevindt zich voornamelijk rond het water om te jagen of als deze vlucht. Ook paringen vinden voornamelijk in het water plaats.

Dit habitat vindt men in enkele gefractioneerde delen in China in GuangDong en Guangxi (Zomer max 40C, winter -5 tot 5C). en er bevind zich een populatie in Noord-Oost Vietnam in Quảng Ninh (max zomer temp. 30C, Wintertemp 13-17C). Deze populatie werd in 2016 geklassificeerd als een ondersoort, Shinisaurus crocodilurus vietnamensis. Hiervoor ging het om een monotypisch genus.

 

Gedrag: De activiteit van deze soort is relatief laag. Veelal bevinden ze zich roerloos rustend op een stam, tak of aan het wateroppervlakte. Zodra er een mogelijke prooi langs loopt rennen de dieren hier snel op af. Enige activiteit vindt overdag plaats, bij zonondergang verstoppen de dieren zich.

Er blijken vele vormen van sociale interactie te zijn tussen individuen. Voornamelijk doormiddel van vormen van kopknikken en schudden en lichaamsposities. Zelfs jonge dieren kunnen al erg territoriaal zijn, wat vooral bij mannen zal toenemen. Let erop dat ook vrouwtjes onderling dominant gedrag kunnen vertonen. Let hier dus goed op als u meerdere dieren samen huisvest.

Eenmaal gewend zijn de dieren in het terrarium niet schuw. Ze blijven rustig zitten als de verzorger in de ruimte aanwezig is of zich voor het terrarium bevindt. Voedsel leren de dieren snel aan te nemen vanuit een pincet. Bij een eventuele verstoring springen de Shinisaurus snel in het water om zich daar te verschuilen.

 

Het Terrarium: Shinisaurus worden op veel verschillende manieren gehuisvest als het gaat om opzet en formaat van het terrarium. Al zijn alle terraria in de basis een ‘aquaterrarium’. Dat wil zeggen veelal is 90% tot 100% van het bodemoppervlakte water, met daarin en erboven ruimte voor de dieren om op te drogen en zich in en om het water op te houden. Een enkeling verzorgt de dieren in een verblijf waarin het waterdeel slechts een grote waterbak is. Normaliter gaat het hier om tijdelijke of quarantaine setups. De voorkeur gaat uit naar goed geventileerde vol beplante en ingerichte terrariums waarin veel schuilplaatsen en droogplaatsen aanwezig zijn.

Er zijn hobbyisten die hun dieren succesvol per bevestigd koppel huisvesten en kweken in een Exo-Terra Terrarium van 90x45x60cm houden, maar dit is dan ook het absolute minimum. Verstandiger is een terrarium van bijvoorbeeld 100x50x80, maar… groter is in dit geval altijd beter. In een terrarium van voorgesteld formaat kunnen de dieren elkaar uit de weg, is er voldoende ruimte om diverse klimmogelijkheden in te richten en zo ook voldoende temperatuur, vochtigheid en UVB gradiënten te bieden.

Er is enige discussie over de benodigde waterdiepte. De Shinisaurus slapen er geregeld, bewegen zich er voort, jagen aan het oppervlakte, baren hun jongen in het water en paren veelal in het water. Duiken gebeurd soms tijdens het verplaatsen, maar vooral als de dieren schrikken en zich willen verschuilen. Hobbyisten hebben succes met waterdieptes van 7cm tot 30cm+. Al is er een mogelijkheid dat jongen bij de geboorte kunnen verdrinken in te diep water, vooral als er niet voldoende mogelijkheden zijn het oppervlakte te bereiken. Wij raden een waterdiepte van 12.5 tot 17.5cm aan in een terrarium met halfwas/volwassen exemplaren. Het is absoluut van belang dat dit water schoon is en blijft. Gebeurd dit niet, dan kunnen er diverse gezondheidsklachten ontstaan. Een veel voorkomende klacht zijn schimmels en bacteriële infecties op de huid/schubben, overmatige verveling kan hier een indicator van zijn. Filtratie is daarom verstandig maar voorkom een zeer sterke stroming. Veelal is een inwendige filtratie voldoende mits deze op de juiste manier onderhouden word en er geregeld deels waterverschoningen worden uitgevoerd. Er lijkt geen voorkeur te zijn voor specifieke waterwaarden. U kan de bodem bedekken met een dunne laag rivierzand of grove afgeronde kiezel. Een kale bodem is ook mogelijk aangezien dit makkelijker schoonmaken is en de Shinisaurus crocodilurus hier geen direct contact mee heeft. Het is verstandig om het waterdeel te vullen met vele stammen, drijvende kurkplaten en oeverplanten zodat de dieren vele opties hebben om zich in en om het water te verplaatsen.

Bij het inrichten dient men aan twee zaken te denken; schuil en klimmogelijkheden. Shinisaurus hebben complexe gedragingen, ook als het gaat om onderlinge interactie. Het is belangrijk dat u de dieren voldoende ruimte bied om zich te kunnen afzonderen, zelfs als het om een goed werkend koppel gaat. De schuilplaatsen dienen verspreid te worden over het terrarium, zowel vlak aan het wateroppervlakte als in de hoogte. Dit kan doormiddel van stammen, vele holle krukstammen en door veel vegetatie te laten groeien. Planten die het veelal goed doen in het terrarium zijn Epipremnum, Scindapsus, Ficus pumila etc. Een ander punt is het bieden van voldoende klim mogelijkheden. Shinisaurus worden altijd geassocieerd met water en ze zijn hier ook wel degelijk op aangepast. Maar tijdens veldwerk is men erachter gekomen dat de hagedissen ook veel op stammen en overhangende takken verblijven en ook overnachten. Bied daarom vele opties op diverse hoogtes. Zo kunnen de Shinisaurus altijd de optie kiezen die het beste bij ze past, ook bij het zoeken van de juiste temperatuur, vochtigheid en UVB gradiënten.

Men ziet de Shinisaurus als een soort die van ‘lage’ temperaturen houd. En het klopt dat langdurig hoge temperaturen voor stress kan zorgen. Maar dit zegt niet dat de dieren constant ‘koud’ gehouden moeten worden. Ook als we naar hun natuurlijke habitat kijken dan ziet men een relatief duidelijk verschil tussen de zomer en winter temperaturen. In het terrarium dient in de lente en zomer de gemiddelde luchttemperatuur rond de 26C te meten, met een min/max van 23-28C. Het is verstandig om een zonneplek a’ 32-35C aan te bieden doormiddel van een warmtespot. De dieren benutten deze zonneplaats relatief weinig, maar het blijft verstandig deze aan te bieden. De hagedissen dienen goed te kunnen thermoreguleren en bijvoorbeeld drachtige vrouwtjes zoeken deze warme plaats iets vaker op. De luchtvochtigheid dient tussen de 70 en 80% te zijn. In de avond zal deze vaak toenemen. Het is erg belangrijk dat er voldoende ventilatie is en de dieren niet constant nat zitten. Door een goede ventilatie en voldoende klimmogelijkheden kunnen de dieren altijd goed opdrogen. Sproeien is veelal niet noodzakelijk door al het water dat doormiddel van verdamping de vochtigheid verhoogt. Maar de planten en Shinisaurus zullen dit wel degelijk op prijs stellen. De watertemperatuur zelf kan gemiddeld 22-25C meten. Veelal zal dit gebeuren als men het terrarium voldoende verwarmd, anders kan u een aquarium thermostaatverwarmer gebruiken die u goed beschermd om schade aan de temperatuur en dieren te voorkomen.

UVB is zeer belangrijk voor deze hagedissen. Men gebruikt vaak de HID lampen van 35Watt omdat deze ook voor een zonneplaats zorgen. Maar gezien de dieren hier weinig gebruik van maken en een meer evenmatige verspreiding van de UVB/UVA op prijs stellen (en een relatief lage UVI) is het verstandig naast deze HID spotlamp te verlichten met T8 of T5 TL verlichting. De opbrengst en afgifteduur van de T5 lampen is hierin vaker beter. Bij onze eigen dieren zien we duidelijk dat deze optie aanzienlijk meer op prijs wordt gesteld als alleen de HID verlichting, welke soms wordt vervangen voor een gewone warmtespot met enkel UVA om het zonnen te stimuleren. Let er dus op dat er goede verspreiding van het licht is met in de zones dichterbij de lampen een UVI van 2.5-3(.5). Doormiddel van alle klimtakken, beplanting en schuilplaatsen kunnen de dieren zelf kiezen waar hun voorkeur naar uit gaat. Verlicht afhankelijk van het seizoen 9 tot 13.5 uur per dag.

Deze soort ondergaat van nature een winterrust of winterslaap. In gevangenschap bootsen wij deze ook na. Zeker als u de algehele gezondheid en voortplanting wilt stimuleren. Als u de temperaturen in hun eigen terrarium kan laten dalen en er voldoende schuilplaatsen zijn dan is dit mogelijk een optie. Maar velen hebben hier de mogelijkheid niet toe. In dit geval wordt gekozen voor een overwintering in een koelkast aangesloten op een thermostaat. De wintertemperaturen kunnen in het natuurlijke habitat vrij duidelijk verschillen. In de hobby houd men de dieren in de winter gemiddeld bij 10C. Maar temperaturen tussen 6C tot 13C kunnen worden gemeten. Bij voorkeur plaatst u de hagedissen in een kunststof, goed geventileerde box met een dikke laag mos. Hiertussen zullen de dieren zich ingraven en zo de overwinteren. Plaats een waterbak en houd het mos vochtig om uitdroging te voorkomen. Controleer uw dieren geregeld, zijn deze veelal actief dan is het aan te raden deze koeler te houden, of uit de winterslaap te halen om vermagering en gezondheidsklachten te voorkomen. Een winterrust van 10 tot 14 weken is veelal voldoende. Soms gaan dieren drachtig de winterrust in. Dit doen ze van nature ook en hoeft voor een gezond dier niet voor complicaties te zorgen.

U kan eventueel enkele visjes aan het water toevoegen. De S. crocodilurus zullen soms op beweging aan het oppervlakte reageren (voedingsreactie) maar veelal niet dieper in het water grijpen om deze te pakken. Doen ze dit toch dan zou het een mooie toevoeging kunnen zijn op hun dieet. Vissen kunnen een mooie toevoeging zijn, zo kunnen deze afval en algen opeten en verwerken. Wel zijn deze een extra belasting op het water en de filtratie. Daarnaast moeten deze de daling van de wintertemperatuur kunnen tolereren. Daarom adviseren we niet om dit te doen, maar als u het dan toch probeert zouden kleine kou-tolorante Danio’s, Barbelen of Grondelachtigen en garnalen een optie kunnen zijn.

 

Dieet: Er lijkt tussen populaties enig verschil te zitten tussen hun natuurlijke dieet. Binnen de lijnen die wij huisvesten zien we ook duidelijk verschil in welke voedseldieren aangenomen worden. Van nature eten de dieren allerlei soorten wormen, slakken, ongewervelden en soms larven van amfibieën die rond het water voorkomen. In de maaginhoud van de Vietnamese populatie vond men ook meer vis en garnalen welke waarschijnlijk in ondiep water gevangen worden.

In gevangenschap zijn wormen verreweg de favoriet, als uw Shinisaurus niks anders accepteert dan zijn wormen vaak hetgeen waar de hagedissen wel op reageren. Verder kan men voeden met andere larven zoals die van wasmotten, rupsen, zijderupsen en soldaatvlieglarven. Andere ongewervelden die u kan voeden zijn krekels (erg groot verschil in acceptatie), sprinkhanen, meelwormen, moriowormen, dubia’s en andere kakkerlakken en ook slakken. Wij hebben vooralsnog geen succes met het aanbieden van vis.

Jonge dieren kan men bijna dagelijks voeden om een goede buffer op te bouwen voor de winter. Volwassen dieren kan men na de winterslaap ook relatief veel voeden en houd ook rekening met eventuele drachtige dieren. Hierbuiten kan u de dieren enkele malen, gemiddeld drie keer per week voeden. Het is verstandig om de voedseldieren altijd goed te voeren voor u deze aan uw dieren voed om zo voor een optimale voedingswaarde te zorgen. Ook dient u de voedseldieren te bepoederen met een calcium supplement, gezien u UVB aanbied zal hieraan geen Vit. D3 toegevoegd te worden.

 

Voortplanting:  Deze soort is vivipaar, wat betekend dat de dieren levende jongen baren en geen eieren leggen. Een aanpassing die men veel bij (semi)aquatische soorten ziet. De meeste paringsactiviteit vindt plaats relatief snel na de noodzakelijke winterslaap/rust maar kan ook later in het jaar nog voorkomen. De dracht duurt gemiddeld 9 maanden. Maar kan 7 tot meer als 12 maanden duren. Dit betekend dat jongen soms vlak voor, of na de winterperiode geboren kunnen worden. De draagperiode is onder invloed van de temperaturen en het voedingsaanbod. Let er op dat de vrouw voldoende voeding krijgt en voed eventueel bij door soms een eendagsmuis aan te bieden in verband met de extra calciumbehoefte. Ook slakken zijn een zeer goede calciumbron.

Het baren gebeurd altijd in ondiepe delen in het water. De vrouw hangt ergens aan takken die uit het water steken of klimt op een oever met ondiep water en baart daar haar jongen. De jongen breken uit hun vruchtzak en zwemmen direct naar het oppervlakte. De jongen zijn gemiddeld 10cm lang en zien er duidelijk anders als de ouders uit. De gehele kop is licht gekleurd terwijl het lichaam erg donker is. Na enkele maanden veranderen ze naar hun volwassen uiterlijk.

Jonge dieren kunnen al direct territoriaal gedrag tonen. Daarom is het verstandig deze individueel op te starten. U kan ze ook in een groep plaatsen, dan is het belangrijk om de onderlinge interacties goed in de gaten te houden. Bied veel schuilplaatsen en verschillende plaatsen om te zonnen en drogen. Voed voldoende en houd goed in de gaten of jongen zich afzonderen of achter blijven. Bij duidelijke onderdrukking is het verstandig dieren uit elkaar te halen.

U kan de jongen grootbrengen in simpel ingerichte verblijven, met een ondiepe laag water. De verdere opzet kan lijken op die van de ouderdieren. Vele hobbyisten kweken de jongen op in kunststof containers met hoge wanden. Een ondiepe laag water met simpele filtratie doormiddel van een luchtpompje. De inrichting is simpel, verlichting geschied door een UVB T5 lamp die over de bakken spant. Een laag wattage warmtespot zorgt voor de nodige zonneplaats en warmtegradienten.

© 2015 - 2022 Het Terrarium | sitemap | rss | webwinkel beginnen - powered by Mijnwebwinkel